Σοβαρό ζήτημα επιστημονικής ασάφειας σε θέμα των Μαθηματικών, που τέθηκε στις πρόσφατες εξετάσεις για την εισαγωγή στα Πρότυπα Γυμνάσια, φέρνει στο φως Υποδιευθύντρια Γυμνασίου, ειδικότητας Χημικού, με επιστολή της προς τη Διοικούσα Επιτροπή Πρότυπων και Πειραματικών Σχολείων (Δ.Ε.Π.Π.Σ.) και την Κεντρική Επιτροπή Εξετάσεων.

Η  Υποδιευθύντρια Γυμνασίου ζητά την αναγνώριση δύο ορθών απαντήσεων (Β και Δ) στο ερώτημα 39 ή, εναλλακτικά, την ακύρωσή του για το σύνολο των υποψηφίων, επισημαίνοντας ότι η διατύπωση του θέματος οδηγεί σε σύγχυση και αντικρουόμενα συμπεράσματα.

Σύμφωνα με την επιστολή, το επίμαχο ερώτημα καλεί τους μαθητές να υπολογίσουν «πόσο % λιγότερο πλήρωσε η οικογένεια με τα τρία παιδιά». 

Ωστόσο, όπως υποστηρίζει, η μαθηματική ανάλυση δείχνει ότι η συγκεκριμένη οικογένεια δεν πλήρωσε λιγότερο αλλά περισσότερο.

Ειδικότερα, από ένα αρχικό ποσοστό 25% του λογαριασμού, η τελική επιβάρυνση ανέρχεται σε 31,25%, γεγονός που συνιστά αύξηση και όχι μείωση. 

Η αντίφαση μεταξύ λεκτικής διατύπωσης και μαθηματικού αποτελέσματος χαρακτηρίζεται ως «θεμελιώδης», καθώς, όπως τονίζεται, οδηγεί τους μαθητές σε λανθασμένο συλλογισμό.

Δύο διαφορετικές προσεγγίσεις – δύο απαντήσεις

Η  Υποδιευθύντρια Γυμνασίου επισημαίνει ότι, λόγω της ασάφειας, μπορούν να προκύψουν δύο διαφορετικές απαντήσεις:

  1. Η επιλογή Δ (6,25%), η οποία βασίζεται στην απλή διαφορά ποσοστιαίων μονάδων (31,25% - 25%), χωρίς να λαμβάνει υπόψη τη λεκτική αστοχία.
  2. Η επιλογή Β (20%), που μπορεί να προκύψει εφόσον ο μαθητής επιχειρήσει να ερμηνεύσει τη μεταβολή με διαφορετική βάση υπολογισμού, όπως συμβαίνει σε αντίστοιχα προβλήματα.

Όπως υπογραμμίζει, η ύπαρξη δύο λογικά τεκμηριωμένων προσεγγίσεων καθιστά το ερώτημα επιστημονικά προβληματικό.

Επιπτώσεις στους μαθητές

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον ψυχολογικό αντίκτυπο στους υποψηφίους. Πρόκειται για μαθητές της ΣΤ’ Δημοτικού, οι οποίοι εξετάζονται υπό συνθήκες πίεσης. Η αντίφαση μεταξύ εκφώνησης και αποτελέσματος, σύμφωνα με την επιστολή, προκαλεί ανασφάλεια, απώλεια χρόνου και ενδεχομένως τυχαία επιλογή απάντησης.

Το αίτημα

Η εκπαιδευτικός ζητά:

  • να γίνουν δεκτές ως ορθές και οι δύο απαντήσεις (Β και Δ), ή
  • σε διαφορετική περίπτωση, να ακυρωθεί το συγκεκριμένο ερώτημα για όλους τους υποψηφίους.

Όπως τονίζει, στόχος των εξετάσεων πρέπει να είναι η αξιολόγηση των μαθητών με «αδιάβλητα και επιστημονικά άρτια κριτήρια» και όχι η παγίδευσή τους σε ασάφειες της διατύπωσης.  ESOS