Σημαντικές αλλαγές στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση φέρνει το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας, το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και περιλαμβάνει ευρύ πλέγμα ρυθμίσεων για μαθητές, εκπαιδευτικούς και σχολικές μονάδες.

Μεταξύ των σημαντικότερων διατάξεων ξεχωρίζουν η δωρεάν συμμετοχή των μαθητών της Γ΄ Γυμνασίου στις εξετάσεις για το Κρατικό Πιστοποιητικό Πληροφορικής από το σχολικό έτος 2026-2027, η ένταξη της Ηθικής στα διδασκόμενα μαθήματα του Γυμνασίου, η πιλοτική εισαγωγή της ιταλικής γλώσσας σε επιλεγμένα Γενικά Λύκεια και ο διπλασιασμός, από 40 σε 80, του προβλεπόμενου ανώτατου αριθμού εκπαιδευτικών για το Ψηφιακό Φροντιστήριο.

Παράλληλα, προβλέπονται αλλαγές στις μεταθέσεις, τις αποσπάσεις, τη συνυπηρέτηση, τη συμπλήρωση του διδακτικού ωραρίου και τη μοριοδότηση των εκπαιδευτικών, καθώς και νέες παρεμβάσεις στην Ειδική Αγωγή, με τη δημιουργία Εθνικού Πληροφοριακού Συστήματος, την οικονομική ενίσχυση για εξειδικευμένο εξοπλισμό μαθητών και φοιτητών με αναπηρία και την αναγνώριση της γνώσης Νοηματικής Γλώσσας και Braille.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται επίσης στην ψυχοκοινωνική προστασία των μαθητών, με ειδικές προβλέψεις για παιδιά που αντιμετωπίζουν κακοποίηση ή παραμέληση, ενώ ρυθμίζονται ζητήματα εγγραφών και μετεγγραφών, ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό και λειτουργίας των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία.

Ειδικότερα

 Άρθρο 41 – Σκοπός

Στον εκσυγχρονισμό της σχολικής εκπαίδευσης, στην ενίσχυση της ισότιμης πρόσβασης στη μάθηση και στην αποτελεσματικότερη υποστήριξη μαθητών και εκπαιδευτικών στοχεύουν οι νέες ρυθμίσεις. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ψυχοκοινωνική προστασία, στη συμπερίληψη και στη βελτίωση της λειτουργίας των εκπαιδευτικών δομών.

Άρθρο 42 – Αντικείμενο

Ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων στη λειτουργία των σχολείων περιλαμβάνει το νομοσχέδιο, από τις εγγραφές και τις μετεγγραφές μαθητών έως την ειδική αγωγή, την υπηρεσιακή κατάσταση των εκπαιδευτικών και τις ψηφιακές εκπαιδευτικές υπηρεσίες. Παράλληλα, προβλέπονται ρυθμίσεις για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο εξωτερικό και την περιβαλλοντική εκπαίδευση.
Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Άρθρο 43 – Ψυχοκοινωνική υποστήριξη μαθητών

Ενισχύεται ο ρόλος των ψυχολόγων και των κοινωνικών λειτουργών στην υποστήριξη μαθητών που αντιμετωπίζουν ψυχοκοινωνικές δυσκολίες. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ειδική παρέμβαση σε περιπτώσεις ενδείξεων κακοποίησης ή παραμέλησης, με στόχο την άμεση προστασία των παιδιών.

Άρθρο 44 – Φοίτηση παιδιών που διαμένουν σε ξενώνες κακοποιημένων γυναικών

Ειδική προστασία προβλέπεται για τα παιδιά που φιλοξενούνται μαζί με τις μητέρες τους σε ξενώνες κακοποιημένων γυναικών. Δίνεται η δυνατότητα εγγραφής ή μετεγγραφής τους σε σχολείο χωρίς τη συναίνεση του άλλου γονέα, όταν τεκμηριώνεται κίνδυνος για την ασφάλειά τους.

Άρθρο 45 – Εγγραφές και μετεγγραφές μαθητών

Νέες διαδικασίες για τις σχολικές εγγραφές και μετεγγραφές εισάγει το νομοσχέδιο, με πρόβλεψη αυτεπάγγελτης εγγραφής σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Στόχος είναι να αποφεύγονται διοικητικές εκκρεμότητες που μπορεί να επηρεάσουν την ομαλή έναρξη της φοίτησης.

Άρθρο 46 – Εισαγωγή του μαθήματος της Ηθικής στο Γυμνάσιο

Στα διδασκόμενα μαθήματα του Γυμνασίου εντάσσεται η «Ηθική», με σχετική τροποποίηση του ισχύοντος πλαισίου. Η ρύθμιση προσθέτει το μάθημα στην επίσημη κατάταξη των μαθημάτων της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Άρθρο 47 – Κρατικό Πιστοποιητικό Πληροφορικής για μαθητές Γ΄ Γυμνασίου

Δυνατότητα δωρεάν συμμετοχής στις εξετάσεις για την απόκτηση του Κρατικού Πιστοποιητικού Πληροφορικής αποκτούν οι μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου από το σχολικό έτος 2026–2027. Η πρωτοβουλία συνδέει τη σχολική εκπαίδευση με την επίσημη πιστοποίηση ψηφιακών δεξιοτήτων.

Άρθρο 48 – Πιλοτική διδασκαλία της ιταλικής γλώσσας στο Λύκειο

Η ιταλική γλώσσα εισάγεται πιλοτικά ως δεύτερη ξένη γλώσσα σε επιλεγμένα Γενικά Λύκεια κατά τα σχολικά έτη 2027–2028 και 2028–2029. Η παρέμβαση αποσκοπεί στη συνέχιση της εκμάθησης της γλώσσας από μαθητές που την έχουν ήδη διδαχθεί στο Γυμνάσιο.

Άρθρο 49 – Ψηφιακή Εκπαιδευτική Πύλη και Ψηφιακό Φροντιστήριο

Αλλαγές στη λειτουργία και στη στελέχωση του Ψηφιακού Φροντιστηρίου προβλέπει το νομοσχέδιο, διευρύνοντας τις δυνατότητες υποστήριξης της ψηφιακής διδασκαλίας. Μεταξύ άλλων, αυξάνεται από 40 σε 80 το σχετικό ανώτατο όριο εκπαιδευτικών που προβλέπει η τροποποιούμενη διάταξη.

Άρθρο 50 – Μετάθεση εφαρμογής αλλαγών στα Επαγγελματικά Λύκεια

Για το σχολικό έτος 2027–2028 μετατίθεται η έναρξη εφαρμογής ρυθμίσεων που αφορούν τη μεταφορά καινοτομιών από τα Πρότυπα Επαγγελματικά Λύκεια στα ΕΠΑΛ και τη λειτουργία των Εργαστηριακών Κέντρων. Η αλλαγή δίνει πρόσθετο χρόνο για την προετοιμασία εφαρμογής του νέου πλαισίου.

Άρθρο 51 – Συστέγαση και συλλειτουργία σχολικών μονάδων

Νέα εξαίρεση στους κανόνες συστέγασης σχολικών μονάδων εισάγει το νομοσχέδιο, επιτρέποντας υπό προϋποθέσεις την ταυτόχρονη χρήση κοινών διδακτικών ή εργαστηριακών χώρων. Η ρύθμιση αφορά την αξιοποίηση των εκπαιδευτικών εγκαταστάσεων και την οργάνωση της λειτουργίας συστεγαζόμενων σχολείων.
Προσωπικό Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Άρθρο 52 – Οδοιπορικά έξοδα εκπαιδευτικών

Διευρύνονται οι προβλέψεις για την κάλυψη εξόδων μετακίνησης προσωπικού που μεταβαίνει σε διαφορετικές σχολικές μονάδες για τη συμπλήρωση του ωραρίου του. Η ρύθμιση περιλαμβάνει κατηγορίες Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και αντιμετωπίζει ζητήματα αποζημίωσης των υπηρεσιακών μετακινήσεων.

Άρθρο 53 – Προϊστάμενοι σχολείων Ειδικής Αγωγής

Δυνατότητα ανάληψης θέσεων προϊσταμένων σε μικρές σχολικές μονάδες Ειδικής Αγωγής παρέχεται και σε μέλη του Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού. Με τη ρύθμιση διευρύνεται ο κύκλος των υποψηφίων για τη διοίκηση συγκεκριμένων ειδικών δημοτικών σχολείων και νηπιαγωγείων.

Άρθρο 54 – Τοποθετήσεις στελεχών μετά τη λήξη της θητείας τους

Επανακαθορίζονται ζητήματα που αφορούν τις μεταθέσεις και τις τοποθετήσεις στελεχών της εκπαίδευσης μετά την ολοκλήρωση της θητείας τους. Η διάταξη αποσκοπεί στη ρύθμιση της υπηρεσιακής τους κατάστασης κατά την επιστροφή σε εκπαιδευτικά καθήκοντα.

Άρθρο 55 – Αξιολόγηση στελεχών εκπαίδευσης

Συμπληρώνεται το θεσμικό πλαίσιο για τα αρμόδια όργανα αξιολόγησης των στελεχών της εκπαίδευσης. Η παρέμβαση αφορά την οργάνωση της αξιολογικής διαδικασίας και τον προσδιορισμό των σχετικών αρμοδιοτήτων.

Άρθρο 56 – Συμπλήρωση διδακτικού ωραρίου

Τροποποιούνται οι κανόνες που διέπουν τη συμπλήρωση του υποχρεωτικού διδακτικού ωραρίου των εκπαιδευτικών. Η διάταξη αφορά τη διαχείριση του διαθέσιμου εκπαιδευτικού προσωπικού και την κάλυψη διδακτικών αναγκών.

Άρθρο 57 – Ειδικές αποσπάσεις εκπαιδευτικών που είναι δικαστικοί συμπαραστάτες

Κατ’ εξαίρεση δυνατότητα απόσπασης προβλέπεται για εκπαιδευτικούς και μέλη ειδικού εκπαιδευτικού ή βοηθητικού προσωπικού που έχουν αναλάβει καθήκοντα δικαστικού συμπαραστάτη. Η ρύθμιση επιδιώκει να διευκολύνει την άσκηση των σχετικών οικογενειακών και νομικών υποχρεώσεων.

Άρθρο 58 – Συνυπηρέτηση  διοικητικών υπαλλήλων

Ειδική ρύθμιση εισάγεται για τη συνυπηρέτηση διοικητικών υπαλλήλων. Το μέτρο αφορά τη δυνατότητα υπηρεσιακής μετακίνησης με γνώμονα τη συνύπαρξη των μελών της οικογένειας στον ίδιο τόπο.

Άρθρο 59 – Μοριοδότηση επιμόρφωσης στελεχών εκπαίδευσης

Αλλαγές στη μοριοδότηση επιμορφωτικών προγραμμάτων και επιμορφωτικού έργου προβλέπονται για την επιλογή στελεχών της εκπαίδευσης. Η ρύθμιση αφορά μεταξύ άλλων περιφερειακούς διευθυντές, διευθυντές εκπαίδευσης και προϊσταμένους ΚΕΔΑΣΥ.

Άρθρο 60 – Νοηματική γλώσσα και Braille στους πίνακες Ειδικής Αγωγής

Η πιστοποίηση γνώσης της Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας και της γραφής Braille προστίθεται στα κριτήρια αξιολόγησης των εκπαιδευτικών Ειδικής Αγωγής. Η διάταξη αναγνωρίζει πρόσθετα προσόντα που συνδέονται άμεσα με την εκπαιδευτική υποστήριξη μαθητών με αναπηρία.

Άρθρο 61 – Νοηματική και Braille για το Ειδικό Εκπαιδευτικό Προσωπικό

Αντίστοιχη πρόβλεψη για την πιστοποίηση της Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας και της γραφής Braille εισάγεται στους αξιολογικούς πίνακες του Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού. Στόχος είναι η αναγνώριση εξειδικευμένων δεξιοτήτων κατά την κατάταξη των υποψηφίων.
Ελληνόγλωσση Εκπαίδευση στο Εξωτερικό

Άρθρο 62 – Αναπλήρωση συντονιστών εκπαίδευσης εξωτερικού

Ρυθμίζεται η αναπλήρωση των συντονιστών εκπαίδευσης στο εξωτερικό, ώστε να διασφαλίζεται η συνέχεια της διοικητικής λειτουργίας των ελληνικών εκπαιδευτικών δομών εκτός Ελλάδας.

Άρθρο 63 – Διδακτικό προσωπικό ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης

Επαναπροσδιορίζονται οι κατηγορίες διδακτικού προσωπικού που μπορούν να υπηρετούν στην ελληνόγλωσση εκπαίδευση του εξωτερικού. Η αλλαγή αφορά το πλαίσιο στελέχωσης των εκπαιδευτικών μονάδων και προγραμμάτων.

Άρθρο 64 – Ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο Ηνωμένο Βασίλειο

Ειδική πρόβλεψη για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο Ηνωμένο Βασίλειο εισάγεται στο νομοσχέδιο. Η διάταξη επιχειρεί να αντιμετωπίσει ιδιαίτερες ανάγκες της εκπαιδευτικής παρουσίας της Ελλάδας στη συγκεκριμένη χώρα.

Άρθρο 65 – Εκπαιδευτικοί σε Τμήματα Ελληνικών Σπουδών

Διευρύνεται η δυνατότητα τοποθέτησης αποσπασμένων εκπαιδευτικών με πλήρες ωράριο σε Τμήματα Ελληνικών Σπουδών του εξωτερικού. Η ρύθμιση στοχεύει στην ενίσχυση της διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού.

Άρθρο 66 – Παράταση αποσπάσεων εκπαιδευτικών στο εξωτερικό

Δυνατότητα παράτασης της απόσπασης προβλέπεται για εκπαιδευτικούς των οποίων οι σύζυγοι είναι μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού. Η ρύθμιση επιχειρεί να συνδυάσει τις ανάγκες της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης με τη διατήρηση της οικογενειακής συνοχής.
Ειδική Αγωγή και Ενταξιακή Εκπαίδευση

Άρθρο 67 – Επιχορήγηση εξοπλισμού για μαθητές και φοιτητές με αναπηρία

Πρόγραμμα οικονομικής ενίσχυσης για την αγορά εξειδικευμένου εξοπλισμού από μαθητές και φοιτητές με αναπηρία προβλέπει το νομοσχέδιο. Στόχος είναι η διευκόλυνση της πρόσβασης στη μάθηση και η άρση πρακτικών εμποδίων στην εκπαιδευτική διαδικασία.

Άρθρο 68 – Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα Ειδικής Αγωγής

Δημιουργείται Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την υποστήριξη μαθητών με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Η νέα ψηφιακή υποδομή αποσκοπεί στην καλύτερη οργάνωση και παρακολούθηση των διαδικασιών εκπαιδευτικής υποστήριξης.

Άρθρο 69 – Αξιολόγηση μαθητών από τα ΚΕΔΑΣΥ

Νέες προβλέψεις εισάγονται για τη διαδικασία αξιολόγησης μαθητών από τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης. Η ρύθμιση αφορά τη λειτουργία του μηχανισμού εντοπισμού και αξιολόγησης ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών.

Άρθρο 70 – Φοίτηση στα Εργαστήρια Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης

Τροποποιούνται οι προϋποθέσεις φοίτησης στα Εργαστήρια Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης. Η διάταξη αφορά την πρόσβαση μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες σε κατάλληλες δομές επαγγελματικής εκπαίδευσης.

Άρθρο 71 – Προγράμματα σπουδών και πρώιμη παρέμβαση

Νέες ρυθμίσεις προβλέπονται για τα προγράμματα σπουδών της Ειδικής Αγωγής και την ανάπτυξη προγραμμάτων πρώιμης παρέμβασης. Η παρέμβαση δίνει έμφαση στην έγκαιρη εκπαιδευτική υποστήριξη παιδιών με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.
Αειφορία στην Εκπαίδευση

Άρθρο 72 – Κεντρικό Συμβούλιο Αειφορίας στην Εκπαίδευση

Θεσμοθετείται Κεντρικό Συμβούλιο Αειφορίας στην Εκπαίδευση, με στόχο την ενίσχυση του συντονισμού των πολιτικών περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και βιώσιμης ανάπτυξης.

Άρθρο 73 – Αρμοδιότητες του Συμβουλίου Αειφορίας

Καθορίζονται οι αρμοδιότητες του νέου Κεντρικού Συμβουλίου Αειφορίας, διαμορφώνοντας το πλαίσιο συμμετοχής του στον σχεδιασμό και την υποστήριξη εκπαιδευτικών δράσεων για το περιβάλλον.

Άρθρο 74 – Οργάνωση Κέντρων Περιβάλλοντος και Αειφορίας

Αναμορφώνεται το οργανωτικό πλαίσιο των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Η διάταξη αφορά τη λειτουργία των δομών που υλοποιούν περιβαλλοντικά εκπαιδευτικά προγράμματα.

Άρθρο 75 – Διοικητική εμπειρία προϊσταμένων ΚΕΠΕΑ

Η υπηρεσία σε θέση προϊσταμένου Κέντρου Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία εντάσσεται στις προϋποθέσεις συμμετοχής για την επιλογή ανώτερων στελεχών εκπαίδευσης. Με τον τρόπο αυτό αναγνωρίζεται η σχετική διοικητική εμπειρία.

Άρθρο 76 – Μοριοδότηση διδακτικής εμπειρίας στην περιβαλλοντική εκπαίδευση

Ρυθμίζεται η προσμέτρηση της διδακτικής εμπειρίας που έχει αποκτηθεί σε δομές περιβαλλοντικής εκπαίδευσης κατά τη διαδικασία επιλογής στελεχών. Η διάταξη αναγνωρίζει την εκπαιδευτική προϋπηρεσία στα συγκεκριμένα κέντρα.

Άρθρο 77 – Επιλογή προϊσταμένων ΚΕΠΕΑ

Αλλαγές προβλέπονται στη διαδικασία επιλογής των προϊσταμένων των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Η παρέμβαση αφορά τα αρμόδια όργανα και τη διοικητική διαδικασία επιλογής.

Άρθρο 78 – Αιτήσεις υποψηφίων προϊσταμένων ΚΕΠΕΑ

Διευρύνεται η δυνατότητα υποβολής υποψηφιότητας για θέσεις προϊσταμένων ΚΕΠΕΑ, καθώς οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να δηλώνουν θέσεις περισσότερων κέντρων. Η ρύθμιση μεταβάλλει τη διαδικασία υποβολής και εξέτασης των αιτήσεων.

Άρθρο 79 – Κτιριακές υποδομές ΚΕΠΕΑ

Η εταιρεία «Κτιριακές Υποδομές Α.Ε.» αποκτά δυνατότητα παρέμβασης σε έργα κατασκευής, συντήρησης, ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης των Κέντρων Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Η πρόβλεψη καλύπτει και εγκαταστάσεις κέντρων που πρόκειται να ιδρυθούν.