Η προσπάθεια συγκάλυψης της παραβίασης του αδιάβλητου των Πανελλαδικών δεν πρόκειται απλώς για ένα υπηρεσιακό λάθος. Πρόκειται για μια υπόθεση που άγγιξε την καρδιά του αδιάβλητου των Πανελλαδικών Εξετάσεων, δηλαδή του θεσμού πάνω στον οποίο στηρίζεται η εμπιστοσύνη χιλιάδων μαθητών και των οικογενειών τους.

Τα επιβεβαιωμένα γεγονότα είναι από μόνα τους ιδιαίτερα σοβαρά: υποψήφιοι ΕΠΑ.Λ. εξετάστηκαν με θέματα που προορίζονταν για τα ΓΕ.Λ., το περιστατικό έγινε γνωστό στις αρμόδιες υπηρεσίες και στη συνέχεια αποφασίστηκε η απόδοση της μέγιστης βαθμολογίας στα συγκεκριμένα γραπτά.

Παράλληλα, επί εβδομάδες δεν υπήρξε δημόσια ενημέρωση, ενώ ακολούθησε η ανακοίνωση ότι διατάχθηκε Ένορκη Διοικητική Εξέταση.

Από εκεί και πέρα αρχίζουν τα εύλογα ερωτήματα. Πότε ακριβώς διατάχθηκε η ΕΔΕ; Με ποιο έγγραφο; Ποιος την υπέγραψε; Πότε ενημερώθηκε η πολιτική ηγεσία; Ποιος εισηγήθηκε τη λύση της οριζόντιας βαθμολόγησης με άριστα; Ποια ήταν η νομική γνωμοδότηση που θεμελίωσε αυτή την απόφαση; Γιατί δεν παρουσιάστηκαν εξαρχής όλα τα στοιχεία στη δημόσια συζήτηση και στη Βουλή;

Αυτά δεν είναι μικροπολιτικά ερωτήματα. Είναι θεσμικές υποχρεώσεις μιας Πολιτείας που οφείλει να αποδεικνύει ότι οι εξετάσεις διεξάγονται με απόλυτη διαφάνεια και ισονομία.

Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι η επιλεγείσα λύση δημιουργεί αντικειμενικά ζήτημα ίσης μεταχείρισης. Όταν κάποιοι υποψήφιοι λαμβάνουν το απόλυτο της βαθμολογίας χωρίς να αξιολογηθεί το γραπτό τους με τα ίδια κριτήρια που ίσχυσαν για όλους τους υπόλοιπους, η Πολιτεία οφείλει να εξηγήσει γιατί αυτή ήταν η μοναδική νόμιμη και δίκαιη λύση. Διαφορετικά, το βάρος της αμφιβολίας μεταφέρεται σε ολόκληρη τη διαδικασία.

Το ακόμη σοβαρότερο πρόβλημα είναι ότι η εμπιστοσύνη δεν αποκαθίσταται με διαβεβαιώσεις. Αποκαθίσταται μόνο με πλήρη αποκάλυψη των πραγματικών περιστατικών. Γιατί σε μια υπόθεση αυτού του μεγέθους δεν αρκεί να ζητείται από τους πολίτες να εμπιστευθούν τη Διοίκηση. Η ίδια η Διοίκηση οφείλει να αποδείξει ότι λειτούργησε νόμιμα, αντικειμενικά και χωρίς καμία απολύτως σκιά.

Γι' αυτό απαιτούνται συγκεκριμένες ενέργειες:

  1. Δημοσιοποίηση της εντολής διενέργειας της ΕΔΕ, με αριθμό πρωτοκόλλου και ημερομηνία.
  2. Πλήρης δημοσιοποίηση του πορίσματος μόλις ολοκληρωθεί η διαδικασία.
  3. Απόδοση όλων των διοικητικών και πειθαρχικών ευθυνών, όπου αυτές προκύψουν.
  4. Πλήρης αιτιολόγηση της νομικής βάσης της απόφασης για την απόδοση της μέγιστης βαθμολογίας.
  5. Κοινοβουλευτικός έλεγχος με κατάθεση όλων των σχετικών εγγράφων.
  6. Επανεξέταση των διαδικασιών ασφαλείας ώστε να αποκλειστεί στο μέλλον η επανάληψη αντίστοιχου περιστατικού.

Εάν από την έρευνα προκύψουν ενδείξεις δόλου, συγκάλυψης ή παράνομων ενεργειών, η υπόθεση πρέπει να παραπεμφθεί χωρίς καμία καθυστέρηση στη Δικαιοσύνη, ώστε να διερευνηθούν οι ενδεχόμενες ποινικές ευθύνες των εμπλεκομένων, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες συνταγματικές και νομοθετικές διαδικασίες.

Η μεγαλύτερη ζημιά δεν είναι οι βαθμοί. Είναι η αμφιβολία που δημιουργήθηκε. Και όταν αμφισβητείται το αδιάβλητο των Πανελλαδικών, δεν τραυματίζονται μόνο εννέα υποψήφιοι ή ένα εξεταστικό κέντρο. Τραυματίζεται η αξιοπιστία ενός ολόκληρου θεσμού.

Σε μια δημοκρατική Πολιτεία, το ζητούμενο δεν είναι να κλείσει γρήγορα ένας φάκελος. Είναι να μη μείνει ούτε μία σκιά. Γιατί η ισονομία δεν είναι διαπραγματεύσιμη, η αξιοκρατία δεν μπορεί να διορθώνεται με διοικητικές ευκολίες και η εμπιστοσύνη των πολιτών δεν αποκαθίσταται με σιωπή, αλλά με πλήρη αλήθεια, διαφάνεια και λογοδοσία.

Τσιλ. Δήμος ΕSOS