"Η ευχαρίστηση είναι προυπόθεση για τη μάθηση" Michel Lobrot
OTAN TA ΠΑΙΔΙΑ ΖΗΤΟΥΝ ΝΑ ΜΕΙΝΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ
Σήμερα θέλουμε να μοιραστούμε κάτι που, μέσα στην ελληνική σχολική πραγματικότητα, φαντάζει σχεδόν αδιανόητο. Στη συνέλευσή τους, τα παιδιά του Ataxia School πήραν μια απόφαση που δύσκολα χωρά στη λογική του κυρίαρχου εκπαιδευτικού μοντέλου. Ζήτησαν παράταση του σχολικού χρόνου. Πρότειναν, δηλαδή, να παραμείνουν περισσότερη ώρα στο σχολείο. Όχι επειδή τους το ζήτησε κάποιος. Αλλά επειδή το θέλουν. Επειδή νιώθουν καλά εκεί.
Αν αυτό δεν είναι η πιο άμεση, ζωντανή απόδειξη της επιτυχίας μιας παιδαγωγικής, τότε τι είναι;
Δεν πρόκειται απλώς εδώ για “παιδιά που αγαπούν το σχολείο”, όπως αγαπούν να παίζουν στη γειτονιά ή στον παιδότοπο. Ξέρουν ότι έρχονται για να μάθουν,- η απόκτηση γνώσης δεν είναι πάντα κάτι εύκολο- όμως το αποδέχονται με φυσικότητα γιατί απλά η διαδικασία αυτή δεν γίνεται ερήμην τους, αλλά συμμετέχουν σε αυτήν. Στο τέλος του δεύτερου χρόνου λειτουργίας, παρατηρούμε πια καθαρά μια ριζική μετατόπιση στη σχέση τους με τον χρόνο, τον χώρο και τη μάθηση.
Το σχολείο δεν είναι πια κάτι εξωτερικό που “πηγαίνουν”. Είναι ο δικός τους τόπος. Δεν περνούν απλώς καλά – συνδημιουργούν το περιβάλλον μέσα στο οποίο υπάρχουν.Ο τρόπος με τον οποίο λήφθηκε αυτή η απόφαση μαρτυρά πολλά. Δεν τους καθοδήγησε κάποιος. Δεν τους υποσχέθηκε ανταμοιβές. Τη διαμόρφωσαν τα ίδια τα παιδιά , μέσα από τη συνέλευσή τους. Βλέπουμε στο σημείο αυτό μια ακόμη, ίσως πιο σημαντική μετατόπιση που συντελείται εδώ . Στοιχεία πολιτικής ωρίμανσης, αλλά και υπευθυνότητας ανθίζουν αργά αλλά σταθερά στο οργωμένο χωράφι ενός νέου habitus.
Με αυτόν τον τρόπο, τα παιδιά ανατρέπουν στην πράξη το παραδοσιακό μοντέλο εκπαίδευσης αλλά και την ίδια την εικόνα που έχουμε ενδεχομένως οι περισσότεροι για τα παιδιά ως υποκείμενα, ότι δηλαδή είναι κατά κάποιο τρόπο ελλειπτικά και ανώριμα. Σε έναν κόσμο όπου τα περισσότερα από αυτά μετρούν αντίστροφα για να σχολάσουν, εδώ μετρούν στιγμές για να μείνουν. Η μάθηση γίνεται επιθυμία, όχι καθήκον.
Και τι σημαίνει αυτή η επιθυμία να παραμείνουν;
Σημαίνει πως ο χρόνος της μάθησης δεν είναι πια επιβεβλημένος – είναι δικός τους. Δεν καθορίζεται από απόμακρα εξωτερικά προγράμματα, αλλά συνδιαμορφώνεται μέσα από παιχνίδι, ανακάλυψη, σχέση και τον αναστοχασμό.Σημαίνει επίσης πως η παιδαγωγική δεν είναι μηχανή μετάδοσης αφηρημένης γνώσης, αλλά χώρος συγκρότησης του εαυτού. Για να θέλει ένα παιδί να μείνει, πρέπει να βρίσκει εκεί νόημα, φροντίδα, σύνδεση.
Είναι δύσκολο να μετρηθεί αυτό με αριθμούς. Αλλά όταν τα ίδια τα παιδιά ζητούν να παρατείνουν τον χρόνο τους στο σχολείο, εκφράζουν κάτι αυθεντικό. Όχι επειδή τους άρεσε απαραίτητα ένα μάθημα. -Αλλά επειδή αναγνώρισαν κάτι από τον εαυτό τους μέσα στη διαδικασία.
Σε έναν κόσμο όπου το σχολείο γίνεται όλο και πιο καταναγκαστικό, ωρολογιακό και απομακρυσμένο από τις πραγματικές ανάγκες των παιδιών, το Ataxia School αποδεικνύει κάτι απλό αλλά ριζοσπαστικό: τα παιδιά δεν απορρίπτουν τη μάθηση – απορρίπτουν την επιβολή.Όταν τους δώσεις χώρο, λόγο και εμπιστοσύνη, θέλουν να είναι εκεί. Όχι για να “προετοιμαστούν για τη ζωή”, αλλά για να ζήσουν.
Και εμείς, ως δάσκαλοι που βρισκόμαστε σε όλο αυτό;
Η απάντηση ίσως είναι πιο απλή απ’ ό,τι φαντάζεστε:
Γίναμε – και συνεχίζουμε να είμαστε – μαθητές και μαθήτριες.
Ataxia School
Δημοκρατικό σχολείο του Βουνού,
Για τη ζωή, τη γη, τον πολιτισμό
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου