Τον Απρίλιο του 2027 θέτει ως χρονικό ορόσημο η κυβέρνηση για την ολοκλήρωση του οδικού χάρτη και την προετοιμασία του θεσμικού πλαισίου του Εθνικού Απολυτηρίου, σύμφωνα με το επίσημο κυβερνητικό σχέδιο για την Παιδεία. 

Η συγκεκριμένη ημερομηνία περιλαμβάνεται στον κατάλογο των πέντε κρίσιμων έργων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, γεγονός που αποτυπώνει ότι η θεσμική προετοιμασία της σχεδιαζόμενης μεταρρύθμισης εκτείνεται έως την άνοιξη του 2027.

Ειδικότερα, ο επίσημος πίνακας με το χρονοδιάγραμμα  έχει ως εξής:

Στο μεταξύ μέσα στην εβδομάδα αναμένεται να τεθεί σε  λειτουργία η ειδική  ηλεκτρονική  πλατφόρμα, μέσω της οποίας μαθητές και γονείς θα έχουν  τη δυνατότητα να συμμετάσχουν ενεργά στον Εθνικό Διάλογο για το Εθνικό Απολυτήριο και το νέο μοντέλο λειτουργίας του Λυκείου.

Η πλατφόρμα,  θα περιλάμβανε βασικές ερωτήσεις σχετικά με τις προωθούμενες αλλαγές, δίνοντας στους μαθητές και στους γονείς τη δυνατότητα να καταθέσουν τις απόψεις και τις προτάσεις τους.

Επίσης, όπως ήδη σας έχει ενημερώσει το esos  στις 26 Νοεμβρίου θα συνεδριάσει  η Επιτροπή  Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, υπό τη προεδρία του Χριστόδουλου Στεφανάδη, στην οποία  ο πρόεδρος της Επιτροπής Εθνικού Διαλόγου  Μχάλης Σφακιανάκης θα παρουσιάσει το προσχέδιο για την καθιέρωση του Εθνικού Απολυτηρίου και τη νέα αρχιτεκτονική του Λυκείου.

Η υπουργός  Παιδείας  Σοφία Ζαχαράκη, θα υποστηρίξει στη Βουλή πως το προσχέδιο   αποτελεί προϊόν της επεξεργασίας των προτάσεων που διατυπώθηκαν στο πλαίσιο του Εθνικού Διαλόγου, με τη συμμετοχή της 106μελούς Επιτροπής.

Η υπουργός Παιδείας αναμένεται να παρουσιάσει τις βασικές κατευθύνσεις των προτεινόμενων αλλαγών, οι οποίες θα αποτελέσουν τη βάση για τη διαμόρφωση του τελικού νομοθετικού πλαισίου.

 Στα 104 μέλη της Επιτροπής η ενδιάμεση έκθεση – Προθεσμία 15 ημερών για απαντήσεις στα κρίσιμα ερωτήματα

Ο πρόεδρος της Επιτροπής  Μιχάλης Σφακιανάκης απέστειλε στα 104 μέλη της την Ενδιάμεση Έκθεση Πορισμάτων, συνοδευόμενη από ειδικό έγγραφο με αριθμημένα ερωτήματα και ανοιχτές επιλογές πολιτικής ανά θεματικό πυλώνα και διαπυλωνική ομάδα.

Τα μέλη της Επιτροπής καλούνται να υποβάλουν τις απαντήσεις και τις προτάσεις τους εντός 15 ημερών, τοποθετούμενα επί των κρίσιμων ζητημάτων που παραμένουν ανοιχτά. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η φυσιογνωμία του νέου Λυκείου, ο τρόπος απόκτησης του Εθνικού Απολυτηρίου, η βαρύτητα των σχολικών βαθμών, η σχέση του Απολυτηρίου με την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια, καθώς και οι εναλλακτικές μορφές εξετάσεων.

Η διαδικασία αποσκοπεί στην περαιτέρω επεξεργασία των εναλλακτικών προτάσεων και στη διαμόρφωση ενός πιο συγκεκριμένου πλαισίου εκπαιδευτικής πολιτικής, ενόψει της επόμενης φάσης του Εθνικού Διαλόγου. 

Τα ερωτήματα που  καλούνται να απαντήσουν τα 104 μέλη της Επιτροπής εντός 15 ημερών είναι τα εξής:

1.    ΠΥΛΩΝΑΣ 1

1.1.    Περιοχές μάθησης υπό διαβούλευση: Ποιες περιοχές μάθησης θα επιλεγούν και πώς θα οργανωθούν μετά τη διαβούλευση; Ποια η σχέση κοινού μορφωτικού πυρήνα, επιλογών και εμβάθυνσης;

1.2.    Βασική επιλογή σχεδιασμού: Σταδιακή αναμόρφωση υφιστάμενων Προγραμμάτων Σπουδών και εγκεκριμένων βιβλίων ή ανάπτυξη νέων, οργανωμένων εξαρχής στη λογική του Εθνικού Απολυτηρίου;

2.    ΠΥΛΩΝΑΣ 2

2.1.    Εύρος της ενιαίας ρύθμισης: Ποια στοιχεία καθορίζονται ενιαία (κεντρική ρύθμιση) — ορισμοί, ελάχιστες προδιαγραφές, πρωτόκολλα και κοινές απαιτήσεις — και ποια διαμορφώνονται μεθοδολογικά από τη σχολική μονάδα (αυτονομία σχολικής μονάδας);

2.2.    Χρήση των δεικτών ευημερίας: Οι δείκτες αξιοποιούνται μόνο για την αυτοβελτίωση της σχολικής μονάδας ή και, σε συγκεντρωτική και μη ταυτοποιήσιμη μορφή, για εθνική παρακολούθηση και στοχευμένη υποστήριξη;

2.3.    Αρχιτεκτονική συμπεριληπτικής εκπαίδευσης: Πώς συνδυάζεται ο μετασχηματισμός του γενικού σχολείου με τη διατήρηση δομών Ειδικής Αγωγής και εξειδικευμένων παρεμβάσεων όπου απαιτείται εντατική υποστήριξη; Πώς θα ενισχυθεί η φοίτηση μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες στο γενικό σχολείο και ποιος θα είναι ο μελλοντικός ρόλος των ειδικών σχολικών μονάδων και των εξειδικευμένων δομών υποστήριξης;

2.4.    Κατανομή πόρων υποστήριξης: Η κατανομή βασίζεται κυρίως σε ατομικές γνωματεύσεις ή σε μικτό μοντέλο που συνυπολογίζει και τις τεκμηριωμένες ανάγκες της σχολικής μονάδας και της περιοχής;

2.5.    Πρόληψη και διαχείριση σοβαρών περιστατικών (ενδεικτικά: περιστατικών σχολικής βίας, κρίσεων): Πώς θα συνδυάζονται η συστηματική πρόληψη, η έγκαιρη υποστήριξη και η άμεση παρέμβαση σε σοβαρά περιστατικά, με κατάλληλη κατανομή πόρων και αρμοδιοτήτων;

2.6.    Παράλληλη Στήριξη και συνεκπαίδευση: Πώς θα οργανώνονται η εξατομικευμένη υποστήριξη, η συνδιδασκαλία και ο κοινός παιδαγωγικός σχεδιασμός των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής αγωγής στη λειτουργία της τάξης;

2.7.    Ποιό είναι το ενδεδειγμένο εύρος παρέμβασης (καθολική ή στοχευμένη) και η ενδεδειγμένη έμφαση (διάγνωση, πρόληψη) των παρεμβάσεων ευημερίας και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης;

3.    ΠΥΛΩΝΑΣ 3

3.1.    Οργάνωση εθνικού συστήματος επαγγελματικής ανάπτυξης εκπαιδευτικών: Κεντρικός ή αποκεντρωμένος σχεδιασμός; Υποχρεωτική ή προαιρετική επιμόρφωση; Ένας φορέας ή συνεργασίες φορέων;

3.2.    Αρχική και εν ενεργεία εκπαίδευση: Πώς συνδυάζονται η αναβάθμιση της αρχικής εκπαίδευσης και η διαρκής ανάπτυξη των υπηρετούντων;

3.3.    Άτομο και σχολική μονάδα: Πώς συνδέονται οι ανάγκες κάθε εκπαιδευτικού ατομικά με το σχολείο ως οργανισμό μάθησης;

3.4.    Προσανατολισμός ψηφιακής επιμόρφωσης: Ποια η έμφαση στη χρήση εργαλείων και ποια στον παιδαγωγικό μετασχηματισμό της διδασκαλίας;

3.5.    Σταθερή χρηματοδότηση: Πώς διασφαλίζεται η συνέχεια: με σταθερή εθνική δαπάνη, ευρωπαϊκούς πόρους ή συνδυασμό τους;

4.    ΠΥΛΩΝΑΣ 4

4.1.    Ενιαίο ψηφιακό οικοσύστημα: Ποιο κοινό πλαίσιο και πόση ευελιξία επιλογής πρόσθετων εργαλείων για σχολεία και εκπαιδευτικούς;

4.2.    Οργάνωση ανάλυσης δεδομένων: Στόχος η εξασφάλιση συστηματικής ανάλυσης εκπαιδευτικών δεδομένων και η αξιόπιστη σύνδεση της έρευνας με την εκπαιδευτική πολιτική. Δημόσια μονάδα σε υφιστάμενο φορέα, δημόσια μονάδα σε σύμπραξη με ΑΕΙ και περιφερειακές δομές ή νέα ενιαία δημόσια δομή;

5.    ΠΥΛΩΝΑΣ 5

5.1.    Εύρος παρέμβασης και αλληλουχία εφαρμογής: Ιεράρχηση άμεσων αναγκών σε υποδομές και προσωπικό ως μεταβατικό στάδιο ή πλήρης συστηματική υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων; Με ποιο χρονοδιάγραμμα;

5.2.    Ποια δεδομένα θεωρείτε ότι πρέπει οπωσδήποτε να συμπεριληφθούν στην Εθνική Βάση Δεδομένων για την Εκπαίδευση;

6.    PISA

6.1.    Από την αποτύπωση στη συνεχή ανατροφοδότηση: Πώς μπορούν τα ευρήματα της περιοδικής διεθνούς έρευνας να τροφοδοτούν τη συστηματική επαγγελματική μάθηση και τον διαρκή παιδαγωγικό αναστοχασμό;

6.2.    Πόσο θα πρέπει η λογική του PISA  και τα ευρήματα να επηρεάζουν τα Προγράμματα Σπουδών, την επιλογή και την εξέταση των γραμματισμών;

7.    ΨΗΦΙΑΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

7.1.    Ποιο θα είναι το εύρος του ψηφιακού αρχείου μαθητή και αν θα ακολουθηθεί μία πολυεπίπεδη προσέγγιση.

7.2.    Μπορεί το  MySchool να αποτελέσει τον πυρήνα ακαδημαϊκών δεδομένων σε μία πολυεπίπεδη αρχιτεκτονική;

7.3.    Θα γίνει ανάπτυξη επιπέδου portfolio και αν ναι, με ποιο περιεχόμενο και ποιους όρους ελέγχου, πρόσβασης και χρήσης; 

7.4.    Ποιος πρέπει να είναι ο χαρακτήρας των υποστηρικτικών δεδομένων και με ποιες δικλείδες ασφαλείας αναφορικά με την πρόσβαση, την εποπτεία και τον χρόνο τήρησης;

7.5.    Ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος της ανάλυσης δεδομένων μάθησης και των μεθόδων Τεχνητής Νοημοσύνης;

7.6.    Εξειδίκευση της διαλειτουργικότητας με υφιστάμενα συστήματα και επιλογή για σταδιακή, πιλοτικά ελεγχόμενη υλοποίηση.

8.    ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

8.1.    Σχολική Πορεία & Βαθμολογία: Η ενδοσχολική πορεία ενός μαθητή, να συνυπολογίζεται στην πρόσβαση στα ΑΕΙ ή όχι; Εάν ναι, να συνυπολογίζεται και η Β` επιπλέον της Γ` Λυκείου; Ποια να είναι η βαρύτητα του Εθνικού Απολυτηρίου;

8.2.    Πιστοποίηση του Λυκείου και σύνδεση με την πρόσβαση: Να προβλέπονται εθνικές εξετάσεις για το Εθνικό Απολυτήριο; Αν ναι, να είναι διακριτές από τις εξετάσεις πρόσβασης στα ΑΕΙ ή ενιαίες και για τις δύο λειτουργίες; Θα συνυπολογίζεται ο βαθμός του Απολυτηρίου στην πρόσβαση και, αν ναι, με ποια βαρύτητα;

Στο διπλό σύστημα: εθνικές εξετάσεις ανά μάθημα για το Εθνικό Απολυτήριο ή ενιαία εξέταση γενικών γνώσεων πολλαπλής επιλογής, που καλύπτει ισοδύναμα τις προκρινόμενες περιοχές μάθησης;

8.3.    Εξεταζόμενο περιεχόμενο για το Απολυτήριο και την πρόσβαση: Ποιες περιοχές μάθησης και ποια μαθήματα προσανατολισμού ή εξειδίκευσης θα εξετάζονται για κάθε σκοπό; Εφόσον προβλέπονται χωριστές εξετάσεις, πώς θα αποφεύγεται η επανάληψη εξέτασης του ίδιου περιεχομένου;

8.4.    Εξεταστικά στάδια και χρονοδιάγραμμα: Σε πόσα στάδια και πότε θα εξετάζεται η ύλη (μία τελική εξεταστική περίοδος , δύο πύλες ή σπονδυλωτή αξιολόγηση);

8.5.    Δυνατότητες επανεξέτασης και ρυθμίσεις πρόσβασης: Να υπάρχει δυνατότητα επανεξέτασης για το Εθνικό Απολυτήριο ή και την βελτίωση της επίδοσης για την πρόσβαση στα ΑΕΙ; Προσαρμογή ή διατήρηση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ); Στην περίπτωση προσαρμογής,  μέχρι ποιο βαθμό να εφαρμόζεται ο μηχανισμός Clearing για την πλήρωση των κενών θέσεων χωρίς να δημιουργούνται ανισότητες;

8.6.    Πώς θα διασφαλιστεί η ισότιμη συμμετοχή αποφοίτων προηγούμενων ετών στο νέο σύστημα πρόσβασης;

9.    ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ

9.1.    Εύρος αυτονομίας: Πόση ευελιξία χωρίς νέες εκπαιδευτικές ανισότητες και ανεπιθύμητες διαφοροποίησεις;

9.2.    Οικογένεια και κοινότητα: Πώς ενισχύεται η συνεργασία σχολείου, οικογένειας και κοινότητας;

9.3.    Επιλογή στελεχών: Ποια διαδικασία και ποια κριτήρια ανταποκρίνονται στον ενισχυμένο διοικητικό και ηγετικό ρόλο;

10.    ΓΕΝΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑ

10.1.    Έχετε κάτι άλλο που θα θέλατε να προτείνετε; esos